Μαθησιακές Δυσκολίες: Δυσλεξία – ΔΕΠΥ

borbou December 8, 2015 Comments Off on Μαθησιακές Δυσκολίες: Δυσλεξία – ΔΕΠΥ

μαθησιακες δυσκολιες δυσλεξιαΗ ΔΥΣΛΕΞΙΑ είναι η πιο κοινή από τις Μαθησιακές Δυσκολίες. Οι μαθητές με δυσλεξία, ενώ μπορεί να είναι παιδιά με φυσιολογική ή και ανώτερη νοημοσύνη, χωρίς προβλήματα στην όραση, την ακοή ή την ψυχική υγεία, αντιμετωπίζουν ειδικές δυσκολίες στην κατανόηση όσο και στην κωδικοποίηση/αποκωδικοποίηση του γραπτού λόγου. Συνέπεια της δυσλεξίας μπορεί να είναι μία απλή δυσκολία στην ανάγνωση, στην γραφική επιδεξιότητα, στην ορθογραφία ή στην αριθμητική έως και πλήρης αναλφαβητισμός.

Σήμερα οι περισσότεροι επιστήμονες (και στην Ελλάδα) κατηγοριοποιούν τις Μαθησιακές Δυσκολίες σε δύο μεγάλες κατηγορίες: α) στη Δυσλεξία (όπου συγκεντρώνουν τις δυσκολίες δυσαναγνωσίας, δυσγραφίας, δυσορθογραφίας, δυσαριθμησίας) και β) στη ΔΕΠΥ (Διαταραχή Ελλειμματικής Προσοχής – Υπερκινητικότητα). Τονίζεται ότι συχνά η ΔΕΠΥ ακολουθεί (συνυπάρχει με) τη Δυσλεξία χωρίς όμως αυτό να είναι απαραίτητο.

Υπάρχουν δύο βασικοί τύποι δυσλεξίας η Εξελικτική και η Επίκτητη: η εξελικτική δυσλεξία είναι εκ γενετής, ενώ η επίκτητη εμφανίζεται ως άμεσο αποτέλεσμα εγκεφαλικού τραυματισμού ή εγκεφαλικής ασθένειας. Αναλυτικότερα: Η ΕΞΕΛΙΚΤΙΚΗ ΔΥΣΛΕΞΙΑ ακολουθεί το παιδί από τη γέννησή του, έχει συνήθως κληρονομικό υπόβαθρο και γίνεται αντιληπτή στο διάστημα που το παιδί μαθαίνει να διαβάζει. Η εξελικτική δυσλεξία χωρίζεται στην οπτική και ακουστική.

Η δυσλεξία (βλ. dyslexia) εντοπίζεται (εκφράζεται) σε δυο επίπεδα: α) Στο πέρασμα από το γραπτό λόγο στον προφορικό, όπου εμφανίζονται πολλά λάθη και δυσκολίες κατά την ανάγνωση. β) Στο πέρασμα από τον προφορικό λόγο στο γραπτό, όπου εμφανίζονται πολλά λάθη και δυσκολίες κατά την γραφή. Αναφέρουμε επιγραμματικά συμπτώματα παιδιών με Δυσλεξία:

  • Σύγχυση γραμμάτων που μοιάζουν οπτικά ή ακουστικά, όπως τα: β-φ, δ-θ, γ-χ, τ-κ, φ-θ.
  • Μπερδεύουν γράμματα και αριθμούς ή αντιστρέφουν τα γράμματα και τους αριθμούς, γράφοντας π.χ. 3 αντί ε, 6 αντί 9, 6 αντί φ, 6 αντί 0.
  • Κάνουν επαναλήψεις γραμμάτων και συλλαβών.
  • Έχουν δυσκολία στο χρωματισμό και τη στίξη των προτάσεων κατά την ανάγνωση.
  • Δε διαβάζουν με τη σωστή σειρά τους φθόγγους και τα γράμματα μιας λέξη, αλλά κάνοντας αναστροφές γραμμάτων, π.χ. προφέρει «πρότα» αντί «πόρτα», «αν» αντί «να».
  • Ενίοτε τα δυσλεξικά παιδιά αδυνατούν να κατανοήσουν (να καταλάβουν το τι λέει) το κείμενο και για να καταλάβουν τι γράφει ένα κείμενο βάζουν άλλον να τους το διαβάσει.
  • Κομπιάζουν κατά την ανάγνωση και δυσκολεύονται πολύ να διαβάσουν λέξεις ολόκληρες, ειδικά αυτές που δεν χρησιμοποιούν στην καθημερινότητά τους ή που συναντούν για πρώτη φορά.
  • Στο κείμενό τους κάνουν αρκετά ορθογραφικά λάθη, γράφουν π.χ. «στιχίο» αντί «στοιχείο», «γενικός» αντί «γενικώς».
  • Τα γράμματά τους είναι άσχημα, δυσανάλογα και δυσανάγνωστα.
  • Το γραπτό τους είναι ακατάστατο, γεμάτο μουτζούρες ή σβησίματα.
  • Δεν ξεκινούν με κεφαλαίο γράμμα την πρόταση, δε χρησιμοποιούν σημεία στίξης ή κολλάνε τις λέξεις μεταξύ τους ή με τα άρθρα ή αντίθετα μπορεί να διαχωρίζουν τις λέξη ή σε συλλαβές ή άναρχα. Συνήθως δε βάζουν σημεία στίξης ή τα βάζουν λάθος.

 

Επίσης τα δυσλεξικά παιδιά μπορούν να παρουσιάσουν και άλλες χαρακτηριστικές δυσκολίες, που σ΄άλλα είναι σε μεγαλύτερο και σ’ άλλα σε μικρότερο βαθμό όπως:

  • Μεγάλη διαφορά ανάμεσα στην προφορική και στη γραπτή επίδοση.
  • Υπερκινητικότητα, υπερευαισθησία στην κριτική και προβλήματα γενικότερα συμπεριφοράς.
  • Μπερδεύουν τις λέξεις-έννοιες, όπως π.χ. θέλοντας να πουν «νερό» λένε «ποτάμι», επειδή στο ποτάμι ρέει νερό. Ομοίως θέλοντας να πουν «διαρροή», λένε «επιρροή», επειδή οι λέξεις μοιάζουν ηχητικά και εννοιολογικά.
  • Δείχνουν να μην αντιλαμβάνονται απλές μαθηματικές πράξεις ή αδυνατούν να εμπεδώσουν αυτά που διδάσκονται.
  • Ξεχνούν εύκολα και ρωτούν και ξαναρωτούν το ίδιο πράγμα.
  • Δεν μπορούν να θυμηθούν ποιήματα ή στίχους.

 

Γραπ΄το μαθητη με δυσλεξία

Χαρακτηριστική γραφή παιδιού με δυσλεξία

Για να δώσουμε βάση σε κάποια δυσλεκτικά συμπτώματα και να αναζητήσουμε τη βοήθεια ειδικών, θα πρέπει το παιδί να εμφανίζει ένα σύνολο από χαρακτηριστικά για μεγάλο χρονικό διάστημα (πάνω από 6 μήνες). Δεν σημαίνει πώς ένα παιδί έχει δυσλεξία αν πχ. κάποιες φορές μπερδέψει το 3 με το ε ή αν κάνει ορθογραφικά λάθη.

 

Για να δώσουμε βάση σε κάποια δυσλεκτικά συμπτώματα και να αναζητήσουμε τη βοήθεια ειδικών, θα πρέπει το παιδί να εμφανίζει ένα σύνολο από χαρακτηριστικά για μεγάλο χρονικό διάστημα (πάνω από 6 μήνες). Δεν σημαίνει πώς ένα παιδί έχει δυσλεξία αν πχ. κάποιες φορές μπερδέψει το 3 με το ε ή αν κάνει ορθογραφικά λάθη.

Τέτοιοι Δημόσιοι Φορείς είναι: 

  • τα Ιατροπαιδαγωγικά Κέντρα Δημόσιων Νοσοκομείων
  • τα Κέντρα Διάγνωσης Αξιολόγησης και Υποστήριξης (ΚΔΑΥ)
  • τα Κέντρα Ψυχικής Υγείας (ΚΨΥ) Τέτοιοι Ιδιωτικοί Φορείς είναι:
    • Παιδοψυχίατρος
    • Ψυχολόγος
    • Οργανωμένα Ιδιωτικά Κέντρα

Επισημαίνουμε πως η διάγνωση από τους δημόσιους φορείς είναι η μόνη διάγνωση που αναγνωρίζεται από το σχολείο αλλά και από τους ασφαλιστικούς οργανισμούς.

Μετά τη διάγνωση της ειδικής μαθησιακής δυσκολίας θα πρέπει να απευθυνθούμε σε μία ομάδα ειδικών επιστημόνων για λεπτομερειακή αξιολόγηση όλων των γνωστικών λειτουργιών του παιδιού.

Τέτοιοι ειδικοί επιστήμονες είναι:

  • Ψυχολόγοι
  • Ειδικοί Παιδαγωγοί
  • Λογοπαιδικοί
  • Εργοθεραπευτές
  • Λογοθεραπευτές

 

Δείτε ακόμα: http://dyslexia.yale.edu

Comments are closed.